Travma ve Stresörle İlişkili Bozukluklar

Travma ve stresörle ilişkili bozukluklar; kişinin yaşadığı zorlayıcı, tehdit edici ya da yoğun stres yaratan deneyimlerin ardından ortaya çıkabilen psikolojik süreçlerdir. Kaza, kayıp, ihmal, istismar, afetler, ilişkisel travmalar veya uzun süreli stres maruziyeti; kişinin duygu düzenleme kapasitesini, güven duygusunu ve günlük yaşam işlevselliğini etkileyebilir. Travmatik deneyimler her bireyde farklı izler bırakır ve bazı durumlarda profesyonel destek gerektirebilir.

​

Travma ve Stresörle İlişkili Bozukluk Türleri

 

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB)
Kişinin travmatik olayı tekrar yaşıyormuş gibi hissetmesi, kaçınma davranışları, yoğun tetikte olma hali ve duygusal zorlanmalarla karakterizedir.

Akut Stres Bozukluğu
Travmatik bir olay sonrası ortaya çıkan yoğun kaygı, korku, donakalma hissi ve stres belirtilerini kapsar. Belirtiler genellikle travmanın hemen ardından başlar.

Uyum Bozukluğu
Boşanma, kayıp, taşınma, iş değişikliği veya ilişki sorunları gibi yaşam olaylarına karşı kişinin beklenenden daha yoğun duygusal ve davranışsal tepkiler vermesiyle ortaya çıkabilir.

Çocukluk Çağı Travmaları ve İlişkisel Travmalar
İhmal, duygusal yaralanmalar, güvensiz bağlanma deneyimleri ve süreğen stres; yetişkinlik dönemindeki ilişkileri, özgüveni ve duygu düzenlemeyi etkileyebilir.

​

Terapi Gerektirebilecek Durumlar

 

• Travmatik olayları sık sık yeniden hatırlamak veya kabuslar görmek

• Sürekli tetikte, huzursuz ya da güvende hissetmemek

• Ani öfke patlamaları, kaygı nöbetleri veya yoğun korkular yaşamak

• İnsanlardan, ortamlardan veya duygulardan kaçınmaya başlamak

• Uyku problemleri, dikkat dağınıklığı ve tükenmişlik hissetmek

• Günlük yaşamın, ilişkilerin veya işlevselliğin belirgin şekilde etkilenmesi

• Geçmiş yaşantıların bugün hâlâ yoğun duygusal yük yaratması

• Travma sonrası yalnızlık, yabancılaşma veya boşluk hissi yaşamak

 

Terapi süreci; kişinin yaşadığı deneyimi güvenli bir şekilde anlamlandırmasına, travmanın etkilerini işlemlemesine ve yeniden içsel denge, güven ve psikolojik dayanıklılık geliştirmesine yardımcı olur.